Các khu công nghệ cao tại Việt Nam, cái gì là khó nhất?
Người đăng tin: Test Test Ngày đăng tin: 14/08/2013 Lượt xem: 24

Trong suốt thời gian qua, kể từ khi việc xây dựng các khu công nghệ cao được chính thức nêu ra thì chúng ta còn khá lúng túng trong việc xác lập mục tiêu chính cho các khu công nghệ cao: công nghệ cao hay công nghiệp công nghệ cao?

 
Lời BBT: Khu công nghệ cao (KCNC) Đà Nẵng được thành lập ngày 28/10/2010 theo Quyết định của Thủ tướng Chính phủ. Chọn chiến lược thích hợp nhất để phát triển KCNC là một trong những vấn đề quan tâm hàng đầu của Ban Quản lý KCNC.
Được sự cho phép của tác giả, Ban Biên tập Website KCNC Đà Nẵng trân trọng gửi tới độc giả chùm bài viết của Tiến sĩ Nguyễn Trọng đề cập đến chiến lược xây dựng KCNC ở Việt Nam. Các bài viết này đã được đăng trên Website KCNC thành phố Hồ Chí Minh (shtp.hochiminhcity.gov.vn).
Tiến sĩ Nguyễn Trọng đã từng kinh qua các chức vụ: Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Hồ Chí Minh; Chủ tịch Hội Tin học thành phố Hồ Chí Minh các khóa 2 và 3 (1993 - 2004); Tổng biên tập Tạp chí Thế giói Vi tính - PC World VN (11/1992 - 11/2004); Chánh Văn phòng Ban Chỉ đạo Quốc gia về Công nghệ thông tin (2002 - 2004).
 
Bài 1: Các khu công nghệ cao tại Việt Nam, cái gì là khó nhất?
 
Ngày 13/2/2012, báo cáo với Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng, trong chuyến thăm Khu công nghệ cao (CNC) Hoà Lạc, Bộ trưởng Khoa học & Công nghệ Nguyễn Quân cho biết gần 3 năm nay
công tác giải phóng mặt bằng không triển khai được và chậm tiến độ giải phóng mặt bằng sẽ là trở ngại thực sự cho sự phát triển của Khu CNC Hòa Lạc. Dự kiến năm 2015, Khu CNC này sẽ đi vào hoạt động.
 
Mặt bằng là một trở ngại. Tuy nhiên, trở ngại đó có là lớn nhất không?
 
Chúng tôi cho rằng không! Để có các khu CNC ở Việt Nam, chúng ta có những khó khăn gấp bội chuyện mặt bằng. Để giải quyết chuyện mặt bằng thì cái chốt cuối cùng chỉ là tiền. Còn những khó khăn khác mà ta bàn ở đây thì tiền cũng không giải quyết được.
 
Một cách chính thức thì Khu CNC Hoà Lạc được thành lập vào năm 1998 và Khu CNC TP HCM là vào năm 2002. Hơn thế nữa, Khu CNC TP HCM đã có thời kỳ dài khởi động từ gần 10 năm trước năm 2002, đó là từ khoảng năm 1993. Như vậy, Khu CNC TP HCM có 10 năm chính thức tồn tại (và 10 năm chuẩn bị trước đó). Khu CNC Hoà Lạc có 14 năm chính thức tồn tại, nhưng theo báo cáo của Ban Quản lý Khu CNC Hoà Lạc thì hạ tầng còn sơ sài, chưa đồng bộ, giải phóng mặt bằng chậm cùng với chính sách ưu đãi không có gì đặc biệt hơn các khu khác, nên việc thu hút đầu tư vào Khu CNC rất khó khăn. Khu CNC TP HCM trên căn bản cũng tương tự Hoà Lạc.
 
Tại sao lâu vậy? Phải chăng chủ yếu là do chuyện mặt bằng bị dây dưa?
 
Công nghệ cao hay công nghiệp công nghệ cao (CNCNC)?
 
Công nghệ cao là gì? Luật CNC nước ta định nghĩa:
CNC là những công nghệ có hàm lượng cao về nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ; được tích hợp từ thành tựu khoa học và công nghệ hiện đại; tạo ra sản phẩm có chất lượng, tính năng vượt trội, giá trị gia tăng cao, thân thiện với môi trường; có vai trò quan trọng đối với việc hình thành ngành sản xuất, dịch vụ mới hoặc hiện đại hóa ngành sản xuất, dịch vụ hiện có.
 
Gắn với CNC thì có 2 loại hình hoạt động chủ yếu bao gồm:
Nghiên cứu phát triển các CNC và
Xây dựng các ngành sản xuất công – nông nghiệp, dịch vụ sử dụng các CNC mà trong luật gọi chung là các ngành công nghiệp CNC.
 
Các Khu CNC Hoà Lạc, HCM đều nhắm tới 2 mục tiêu: Xây dựng được một khu CNCNC mạnh, song song với việc từng bước xây dựng năng lực nghiên cứu – phát triển CNC. Mục tiêu thứ 2 là đích chủ yếu phải đạt được, mục tiêu đầu là một trong những giải pháp quan trọng để đạt mục tiêu 2, mục tiêu tối thượng.
 
Nhắm đến mục tiêu thứ 2, mục tiêu chủ yếu của các khu CNC nên giải pháp xây dựng khu CNCNC trong thành phần các khu CNC cũng khác với những khu CNCNC khác. Vì thành phần CNCNC ở trong khu CNC không là mục tiêu tối hậu mà là một giải pháp quan trọng trong tập hợp nhiều giải pháp hướng về mục tiêu tối hậu của các khu CNC là phát triển các hoạt động R&D về CNC trong các khu CNC và lan toả ra cả nước. Tuy nhiên, tình hình thực tế có vẻ không phải vậy. Chẳng hạn, ta có thể thấy hình ảnh các khu CNCNC khá hoàn chỉnh như các khu công nghiệp Quế Võ (Bắc Ninh), Quang Châu (Bắc Giang)…
 
Những khu CNCNC này có lẽ không khác gì với các các phân khu CNCNC trong các khu CNC Hoà Lạc hay HCM hiện nay. Có khác chăng là các doanh nghiệp đầu tư trong các phân khu CNCNC tại các khu CNC thì được hưởng thêm một số chính sách ưu đãi. Thế nhưng các khu CNCNC như Quế Võ, Quang Châu thì lấp đầy nhanh chóng còn các phân khu CNCNC trong các khu CNC thì vẫn còn thưa thớt! Có lẽ đây là một nghịch lý (trong các khu CNC thì doanh nghiệp được ưu đãi hơn mà vẫn chậm lấp đầy hơn các khu ngoài khu CNC).
 
Giải thích nghịch lý này thì có thể nêu rất nhiều lý do. Tuy nhiên, có lẽ cái lý cơ bản là trong suốt thời gian qua, kể từ khi việc xây dựng các khu CNC được chính thức nêu ra thì chúng ta còn khá lúng túng trong việc xác lập mục tiêu chính cho các khu CNC: CNC hay CNCNC?
 
Như đã nói trên, chúng ta muốn cả 2. Có người nói phải có cái trước cái sau với phân kỳ rõ rệt, có người nói phải song song, có người nói không nên tuyệt đối song song nhưng cũng không đồng ý phân kỳ. Kiểu ý kiến thứ 3 có vẻ được lòng nhiều người hơn cả vì ngả phía nào cũng xuôi! Đáng tiếc là xu hướng muốn cả 2 (song song hay gần song song!) lại chính là cái gây khó nhất cho sự hình thành các khu CNC. Vì là muốn cả 2 mà cái gì cũng không giỏi nên khó lòng có kết quả tốt. Nói đúng ra là phân khu CNCNC trong khu CNC thì không ai phủ nhận.
 
Nhưng xem đây là mục tiêu số 1, thậm chí là duy nhất hiện nay cho các khu CNC thì lại khó được chấp nhận. Vì vậy mà các nhà quản lý (trực tiếp và các cấp cao hơn) của các khu CNC nói chung không phải là các nhà kinh doanh, họ lại cũng không phải những nhà tổ chức kinh nghiệm các hoạt động R&D, chưa nói là R&D cho CNC! Khi mà các cấp quản lý không giỏi cả 2 chuyện (thu hút đầu tư sản xuất CNCNC và tổ chức các hoạt động R&D) thì bước đi song song hay gần song song bị chậm là dễ hiểu (có người nói là “bắt cá hai tay mà tay nào cũng lóng ngóng” thì không được cá là phải). Các khu CNCNC như Quế Võ, Quang Châu đã đi nhanh hơn nhiều so với các khu phân khu CNCNC trong các khu CNC.
 
Vây thì CNCNC trong các khu CNC có khác gì với CNCNC ở các khu công nghiệp khác không?
Làm sao phát triển hoạt động R&D CNC trong các khu CNC tại Việt Nam?
Xin xem các bài tiếp theo.
TS. Nguyễn Trọng
 
 
Chuyên mục, tin tức liên quan:

Quản lý video Quản lý video

Liên kết web Liên kết web

©© Bản quyền của Ban Quản lý Khu công nghệ cao và các khu công nghiệp

Giấy phép số 11/GP-TTĐT do Cục Quản lý Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử - Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 25/01/2013

Trưởng Ban biên tập: Đoàn Ngọc Hùng Anh, Phó Trưởng ban Ban Quản lý Khu công nghệ cao Đà Nẵng

Địa chỉ: Địa chỉ: Tầng 30, Trung tâm hành chính TP.Đà Nẵng

Điện thoại: 0236 3566704               Fax: 0236 3566705               Email: dhtp@danang.gov.vn

Điện thoại bộ phận Tiếp nhận hồ sơ và Trả kết quả cho công dân, tổ chức: 0236.3881888, nhánh 430

Ghi rõ nguồn "Trang thông tin điện tử Khu công nghệ cao và các khu công nghiệp" hoặc "www.dhtp.gov.vn" khi trích dẫn lại thông tin từ Website này.